Merhaba, günlük serisinin 6. yazısında çarşamba günkü (11.07.2007) Alp Emre'nin yaptığı "Oracle Architecture" sunumundan ve biraz da diğer çalışmalarımdan bahsedeceğim.
Konuya girmeden önce, aşağıda External links kısmına Turkcell yaz staj dönemi sunum programımızın linklerini koyuyorum. Buradaki sunumların sırası önemli. Bunu da incelemenizin ve "Sırada ne var?" konusunda bilgi sahibi olmanızın yararı olabilir.
Çarşamba günü, salı günkü tkprof araştırmalarıma devam ettim çoğunlukla. Sabah, tkprof analizi hakkında Tonguç ve Danişment bey'e soru soruyorken bir anda kendimi DBA'lerin yanında buldum :) Çarşamba bütün gün operasyon merkezindeydim ve SQL trace'lerin nasıl yorumlandığı ve çalışan bir sistem üzerinde optimizasyonun nasıl yapıldığını gördüm. Esas stajyerliği çarşamba günü yaptım sanıyorum :)
TKPROF ve SQL trace kullanımı hakkında yakın zamanda beginner seviyesinde, ayrı bir makale hazırlamayı düşünüyorum. O yüzden fazla o konuya girmek istemiyorum. Fakat, DBA'lerin yaptığı iş hakkında da bilgi sahibi olmak güzel, ve aslında Developer stajyeri olmama rağmen DBA'lerin yaptıkları daha zevkli gibi geldi bana :)
Öğleden sonra ise Alp Emre'nin Architecture sunumu vardı. Önemli bir konu bu, sunumu kaçırmak istemedim. Aslında yapılacak bir çok şey olmasına rağmen katıldım. Emre bize Oracle'in Memory Architecture, Process Architecture ve Application Architecture konularından bahsetti.
Sunumu her zamanki gibi download'a koyuyorum, buradan indirebilirsiniz.
Sunumla ilgili notlarımı paylaşacağım:
• Oracle'ın Memory yapısı 3 bölümden oluşur: System Global Area (SGA), Program Global Area (PGA) ve User Global Area (UGA). Bunların içinde de çeşitli bölümler vardır. Aşağıdaki resimden takip edebilirsiniz, ayrıntılar yazının devamında geliyor:
• SGA, her instance'ın bir tane sahip olduğu, bütün processlerin ortak olarak erişebileceği, paylaşılan, büyük bir yapıdır. Oracle instance açılırken SGA'yı allocate eder. Buffer Cache, Redo Buffer, Java Pool, Large Pool, Shared Pool, Streams Pool bölümlerine ayrılmıştır. Bunların bu şekilde bölünmesinin nedeni, birbirinin alanlarını işgal etmemeleri içindir. Hepsi farklı processler tarafından farklı görevler için kullanılıyor.
Fixed SGA: SGA'nın bir parçasınır, parametre bilgilerini içerir. Boyutunu biz kontro ledemeyiz, Oracle kontrol eder. Oracle bunu SGA'nın diğer parçalarına ulaşmak için kullanır.
Redo Buffer: Redo log'lar, online redo dosyalarına yazılmadan önce bu alanda tutulur. LGWR process'ı bu alanı şu durumlarda online redo log dosyalarına yazar:
1- Her 3 saniyede,
2- Commit komutu geldiğinde,
3- Redo buffer'ın 1/3'ü dolduğunda.
Block Buffer Cache: Oracle data block'larını diske yazmadan önce ve diskten okuduktan sonra tuttuğu yerdir. Undo Block'ları da burda tutulur.
Shared Pool: Oracle'ın Program datalarını tuttuğu yerdir. Örneğin, parse edilen sorguların parse edilmiş hali burada tutlur. Böylece, yeniden aynı sorgu çalıştırılmak istendiğinde tekrar parse edilmez.
Large pool: Büyük memory parçaları gerektiğinde allocate etmek için kullanılır. Genellikle Shared Server'larda UGA burdan allocate edilir, Paralel çalışan sorgular bu alanı kullanır ve RMAN bazı durumlarda bu alanı kullanır.
Java Pool: Java Stored Procedure'ler için ayrılmış alandır.
• PGA, process'lere özel memory alanıdır. Her ORacle process'in kendi PGA'sı vardır. Malloc() ile yönetilir, heap'ten alınır, dolayısıyla boyutu çalışma zamanında değişebilir. Her process kendi PGA'sını kendisi allocate eder. Dedicated server bağlantılarında UGA'yı içerir Onun dışında genellikle in memory sorting, bitmap merging ve hashing için kullanlılır. otomatik olarak yönetilebildiği gibi, ince tuning ayarlamalarında manuel olarak da yönetilebilir. Fakat bu çok dikkat gerektiren bir ayarlamadır, çünkü her user için ona ait server process'in PGA'sı ayrılacak ve beklenenden fazla kullanıcı bağlanması durumunda memory yetmeyebilir veya diğer bölümler için memory alanı daralabilir. Otomatik ayarlamada maximum boyutu PGA_AGGREGATE_TARGET parametresiyle belirlenir.
• UGA, her user için o anki session state'ini tutar. UGA, shared server'larda SGA içinde, Dedicated server'larda ise PGA içinde tutulur.
• Oracle'ın process yapısına baktığımızda, 3 sınıf process vardır:
1- Server process: Kullanıcı bağlantılarını almak için serverda oluştururulan process'lerdir. Kullanıcının sorgularını çalıştırarak sonucu kullanıcıya göndermekle sorumludur. Dedicated server'larda, her kullanıcı bağlantısı için bir server process oluşturulur. Böylece uzun süreli işlemler için kullanıcılar birbirlerini bloke etmemiş olurlar. Fakat dezavantajı da, her biri için ayrı PGA alanı ayrılır, yani hepsine ufak ufak PGA alanları düşer. Bu, özellikle sort ve merge tarzı işlemlerin, memory'e sığmaması ve dolayısıyla diskte yapılmasına neden olarak çok kötü performans düşüşlerine neden olabilir. Bu, OLAP sistemler için daha uygun olabilir. Shared server'larda ise birde fazla kullanıcı bağlantısı için bir dispatcher process olabilir ve hepsine sırayla yanıt verir. Dezavantajı, uzun süreli işlemler için kullanıcılar birbirlerini engelleyebilir, fakat avantaj olarak daha az server process oalcağı için her birine daha fazla PGA alanı düşer. Bu ise OLTP sistemler için daha uygundur.
2- Backgroud Process'ler, Oracle'ın arkaplan process'leridir Bunlar kullanıcının kontrolünde değildir. Kendileri çalışır ve hepsi üzerine düşen işlemleri yaparlar. Hepsinin kendine özgü görevleri vardır. Ayrıntıları sunumda bulabilirsiniz.
3- Slave Process'ler, background process'lerin ve server process'lerin bazen işlemlerini yapmak için oluşturdukları yardımcı process'lerdir.
Emre'nin sunumu da bu nitelikteydi. Bu makalede biraz kısa anlatmış olsam da, bu önemli bir konu. Sunumu indirerek incelemenizi öneririm. Emre'nin sunumunu buradan indirebilirsiniz. Ek kaynak olarak ayrıca Tonguç bey'in bir önceki sene yapmış olduğu iki sunumu da ekledim, onları buradan indirebilirsiniz.
Seri devam edecek, takip etmeye devam edin. Sunumlar ilerledikçe konular genişleyecek. Bu sayede Oracle hakkında bir çok konuda temel bilgiye sahip olabilirsiniz. Herkes bu tür sunum ve dökümanlara sahip olamıyor, Turkcell stajyerleri için, çok yüklü paralar verilerek alınan eğitimler düzeyinde bu sunumlar yaz boyunca devam edecek. Elime geçirebildiğim bütün ek kaynaklarıyla sizinle paylaşmaya devam edeceğim.
Hepinize iyi çalışmalar...
|